1. INLEIDING
In 2018 adopteerden wij Janneke uit Bulgarije. Haar redster zet
zich in voor zwerfkatten en werd daar regelmatig geconfronteerd met FIP. In die
tijd was FIP vrijwel altijd dodelijk.
Toch waren er katten die werden gered met GS-441524, een antiviraal middel dat
toen nog niet legaal beschikbaar was voor katten.
Sindsdien is er gelukkig veel veranderd. In deze tiende blog een update over de
ontwikkelingen rond FIP en de behandeling.
2. WAT IS FIP?
FIP staat voor Feline Infectieuze Peritonitis. De ziekte ontstaat wanneer het
relatief onschuldige kattencoronavirus in een kat verandert en vervolgens een
ernstige ontstekingsreactie veroorzaakt.
Kattencorona is niet besmettelijk voor mensen of andere dieren. Het veroorzaakt
meestal milde klachten aan de darmen en/of luchtwegen. Bijna iedere kat komt er
in zijn leven wel eens mee in aanraking. Bij een klein aantal katten verandert
het virus echter in de ziekte FIP.
FIP zelf is niet besmettelijk. Zonder behandeling is FIP helaas dodelijk.
3. DE VERSCHILLENDE VORMEN VAN FIP
Er zijn op dit moment vier vormen van FIP bekend.
3.1 Natte FIP: hierbij ontstaat vocht in de buikholte en/of
borstkas. De kat kan hierdoor een dikke buik krijgen of benauwd worden.
3.2 Droge FIP: hierbij ontstaan ontstekingshaarden in organen.
De klachten zijn afhankelijk van de aangetaste organen.
Bij droge FIP kunnen ook de ogen of het zenuwstelsel worden aangetast.
3.2.1 Oculaire FIP: hierbij zijn de ogen aangetast. De ogen kunnen een waas krijgen en de pupillen
kunnen verschillen in grootte.
3.2.2 Neurologische FIP: hierbij zijn de hersenen en/of het zenuwstelsel
aangetast. De kat kan bijvoorbeeld problemen krijgen met bewegen, evenwicht of
coördinatie.
4. VAN ILLEGAAL MIDDEL NAAR BEHANDELING
In 2016 ontdekte professor Niels Pedersen met zijn team dat
GS-441524 veelbelovend was bij de behandeling van FIP. In het eerste onderzoek
overleefden 25 van de 31 behandelde katten.
GS was echter niet geregistreerd als diergeneesmiddel. Daardoor ontstond
wereldwijd een illegale markt. Vooral in landen als Bulgarije en Turkije werden
katten met FIP ermee behandeld.
De behandeling was duur en de kwaliteit van illegaal verkregen middelen was niet
altijd gegarandeerd. Tegelijkertijd leverden deze behandelingen belangrijke
kennis op voor verder onderzoek.
5. NEDERLAND
Op 19 juni 2023 startte in Nederland een gecontroleerd
behandeltraject met GS-441524, in samenwerking met de Universiteit Utrecht en
deelnemende dierenklinieken.
Inmiddels is ook Nederlands onderzoek gepubliceerd. In deze studie werden 127
katten met bevestigde of zeer waarschijnlijke FIP behandeld. De totale
overleving was 78%. Bij katten met oculaire FIP was de overleving 100% en bij
neurologische FIP 60%.
GS-441524 wordt in Nederland onder gecontroleerde omstandigheden
bereid en gebruikt binnen het veterinaire behandeltraject. Ook remdesivir (een
antiviraal geneesmiddel) kan bij FIP worden ingezet.
6. DE TOEKOMST
GS-441524 is nog niet overal een officieel geregistreerd
diergeneesmiddel voor FIP. Wereldwijd wordt daarom verder onderzoek gedaan naar
onder andere dosering, veiligheid en de behandeling van neurologische en
oculaire FIP.
Maar wat een verschil met 2018. Toen was GS voor veel katten een duur en
illegaal redmiddel. Nu kan FIP bij veel katten succesvol worden behandeld, en
wordt GS-441524 steeds verder wetenschappelijk onderzocht en gereguleerd.
Precies 5 jaar geleden - op 22 augustus 2021 - schreef ik mijn
eerste blog over FIP. Die sloot ik af met: “Zonder behandeling sterven alle
katten met FIP. Met behandeling overleeft driekwart van deze katten. (...) Ik
duim dat hun ervaring de kennis zal geven om steeds meer katten te redden.”
Mijn wens van toen is werkelijkheid geworden. Steeds meer katten
met FIP kunnen worden gered. Daar ben ik ontzettend dankbaar voor.
7. GERAADPLEEGDE BRONNEN
Universiteit Utrecht
https://www.uu.nl/organisatie/
International Cat Care
https://icatcare.org/articles/
Wetenschappelijk onderzoek naar GS-441524 in Nederland
https://doi.org/10.1177/
Dr. Niels Pedersen / UC Davis
https://www.vetmed.ucdavis.
Eerdere FIP-blogs van Superjanneke
https://superjanneke.blogspot.com
%2014-5-2021%2018-18-42.jpg)